MachLac.comMạch Lạc

Chuyên mục

Khám phá nội dung theo từng chủ đề

📚

Mạch lạc là gì

Nền tảng: mạch lạc khác liên kết thế nào, dấu hiệu một đoạn mạch lạc, vì sao người nghe "mất dấu", chủ đề xuyên suốt, thông tin cũ – thông tin mới, người nghe đã biết gì, mạch lạc trong lời nói và trong chữ viết, mạch lạc có phải là nói hay, vì sao người giỏi vẫn có lúc nói lộn xộn.

10 bài viết
📚

Sắp xếp câu thành đoạn

Cách sắp lại các câu bị xáo trộn: tìm câu mở, câu kết, manh mối đại từ "nó, họ, việc này", từ chỉ thời gian, từ nối, cặp hỏi – đáp, câu khái quát – câu cụ thể; loại câu lạc, sắp ghép đoạn trong bài dài, tự làm bộ thẻ câu để luyện, dạng bài sắp câu ở trường và cách giải thích vì sao thứ tự đó đúng.

10 bài viết
📚

Trình tự kể và sắp ý

Các trật tự sắp ý: theo thời gian, theo nhân quả, theo không gian (từ ngoài vào trong, trái sang phải), từ chung đến riêng, quan trọng trước, theo bước làm, kể ngược và kể xen hồi tưởng, chọn trật tự hợp với người nghe, chuyển từ trật tự này sang trật tự khác mà không làm rối.

10 bài viết
📚

Khung câu chuyện

Những khung giúp chuyện có đầu có đuôi: mở – thân – kết, khởi – thừa – chuyển – hợp, bối cảnh – vướng mắc – xoay xở – kết quả, ai – ở đâu – chuyện gì – rồi sao, chuyện có một điểm nhấn, kể một chuyện ngắn trong một phút, chuyện dài nhiều nhánh, cái kết khép lại điều đã mở.

10 bài viết
📚

Từ nối và câu chuyển ý

Từ nối theo quan hệ: thời gian (rồi, sau đó, trong khi), nhân quả (vì, nên, cho nên), đối lập (nhưng, tuy nhiên), bổ sung, ví dụ, kết luận; lạm dụng "và", "thì", "mà", "xong rồi" khi nói; dùng sai "tuy nhiên", "do đó"; câu chuyển đoạn, đại từ thay thế, lặp từ khoá có chủ ý, nối mà không cần từ nối.

10 bài viết
📚

Kể chuyện bằng lời

Kể miệng cho mạch lạc: kể lại một bộ phim, cuốn sách, trận đấu, chuyến đi, chuyện cười, chuyện xảy ra ở chỗ làm; chọn chi tiết, nhịp kể, ngắt nghỉ, giữ người nghe khi bị cắt ngang, kể lại cho người đến muộn, kể chuyện qua điện thoại, kể cho người lớn tuổi nghe, ghi âm lại để tự nghe.

10 bài viết
📚

Cùng trẻ tập kể chuyện

Hoạt động ở nhà: kể chuyện theo tranh, sắp thẻ tranh theo thứ tự, kể lại truyện vừa nghe, hỏi "rồi sao nữa", kể chuyện trong ngày ở trường, dùng ba câu "trước tiên – sau đó – cuối cùng", kể bằng đồ chơi và rối tay, viết chuyện bốn ô tranh, kể cùng ông bà, khi con kể lộn xộn thì gợi chứ không sửa.

10 bài viết
📚

Nói và viết mạch lạc hằng ngày

Đời thường: trả lời đúng câu hỏi trước rồi mới giải thích, nói không lan man, không vòng vo, chỉ đường, kể sự việc với người sửa chữa, kể triệu chứng cho bác sĩ theo trình tự, gọi điện báo việc gấp, tin nhắn dài chia ý, bài đăng mạng xã hội kể chuyện, nhắn tin nhóm gia đình, trình bày khi họp tổ dân phố, kể lại sự việc cho người làm chứng.

10 bài viết
📚

Lỗi làm mất mạch và cách sửa

Nhảy cóc, thiếu ý nối, đại từ mơ hồ không rõ "nó" là ai, lặp ý, lạc đề giữa chừng, câu quá dài nhiều tầng, mâu thuẫn trước sau, kết hụt, dồn chi tiết phụ lên trước, thay đổi chủ ngữ liên tục, dùng sai từ nối; mỗi bài: ví dụ hỏng → chỉ chỗ gãy → bản sửa → cách tự soát.

10 bài viết
📚

Luyện mạch lạc mỗi ngày

Bài luyện tự làm: kể một ngày trong ba câu, nói lại ý người khác trước khi trả lời, xáo câu rồi sắp lại, viết nhật ký năm dòng theo trình tự, kể ngược từ kết quả, vẽ sơ đồ mũi tên trước khi nói, đọc to bản nháp, nhờ người nghe kể lại, giới hạn thời gian một phút, luyện cho người lớn tuổi giữ trí nhớ và lời nói gọn.

10 bài viết